Mustafa DÖNMEZ
Avrupa Birliği Genel Sekreteri Eski Yardımcısı

12 Haziran’da yapılan genel seçimlerde, geçerli oyların yüzde 49,83’ünü alan AK Parti, 327 milletvekili kazanarak üçüncü defa tek başına iktidara gelmeyi başardı.

Seçimlere katılan diğer partilerden CHP yüzde 25,98 oy alarak 135 milletvekili, MHP yüzde 13,01 oyla 53 milletvekili kazandı. Seçimlerde BDP destekli giren bağımsızlar ise büyük çoğunluğu Güneydoğu Anadolu’dan olmak üzere 35 milletvekili çıkardı. Seçimlerde, AK Partinin oylarını artırmayı başardığını ve oyunu yüzde 49’83’e çıkardığını görüyoruz.  BDP destekli bağımsızlar da seçimlerden başarılı çıkmışlardır. Her ne kadar insanların sandık başında oy kullanırken çeşitli nedenleri dikkate alarak oy kullandıklarını söyleyebilirsek de bu nedenlerin en başta gelenin ekonomik nedenler olduğunu görüyoruz. Oy verenlerin, işlerinin düzgün gitmesi, evine aş götürebilme endişesi diğer bütün nedenlerden önce gelmektedir. Büyük çoğunluğun iktidardan beklentisi,  geleceğe güvenle bakabildikleri istikrarlı bir ekonomidir. 18 Nisan 1999’da yapılan genel seçimlerden sonra DSP, MHP ve ANAP, Bülent Ecevit’in başbakanlığında koalisyon hükümeti kurmuştu. 57’nci Hükümeti kuran üç parti, 1999 ve 2001 yıllarında yaşanan büyük ekonomik krizlerden  sonra girdiği 3 Kasım 2002 seçimlerinde büyük bir bozguna uğrayarak oyların sadece  % 13,5‘ini alabilmişti. 3 Kasım 2002’de AK Parti, yüzde 35,6 oy alarak iktidara gelmişti. 2002 yılında henüz bir kaç ay önce kurulmuş bir parti olmasına rağmen AK Parti’nin büyük oy oranına ulaşmasının ardında ekonomik krizlerden bunalan halkın, iktidar partilerinden uzaklaşarak oyunu bu partiye vermesi yatmaktadır. Diğer bir ifade ile yaşanan ekonomik kriz, halkı mevcut hükümetten uzaklaştırmış ve yeni alternatif aramaya sevk etmiştir.

2002-2007 dönemi, ekonomik istikrarın sağlandığı ve büyümenin oldukça yüksek olduğu bir dönemdir.  Bunun sonucu olarak AK Parti, 2004’te yapılan mahalli seçimlerde oyların yüzde 41,67’sini almış, 22 Temmuz 2007’deki seçimlerde de oylarını yüzde  46,58‘e yükselterek tek başına iktidar olmayı sürdürmüştür. 29 Mart 2009 tarihindeki mahalli seçimlerde AK Parti’nin oylarının yüzde 38,39’a düştüğünü görüyoruz. Muhalefet partileri ise bu seçimlerde oylarını artırmıştır. “Niye böyle bir düşüş yaşandı?” diye soracak olursak, “AK Parti oylarının düşüşünün ardında 2009 yılında yaşanan küresel ekonomik kriz yatmaktadır” diye cevap verebiliriz. 2009 yılında yaşanan krizden Türkiye de nasibini almış, bu yılda ekonomi yüzde 4,8 küçülmüştür. Krizin henüz kendisini yeterince hissettirmediği  29 Mart 2009‘da yapılan mahalli seçimlerde İktidar partisinin aldığı oylarda, yukarıda da ifade ettiğimiz gibi, büyük bir düşüş yaşanmıştır. Seçimlere krizin derinleştiği daha ileriki aylarda gidilse idi büyük bir ihtimalle iktidar partinin oylarında daha büyük düşüş yaşanırdı. Türkiye 2009 yılında yaşanan ekonomik krizden hızla çıkmayı başarmış,  2010 yılında büyüme yüzde 8,9 olmuştur. Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan 2011 yılı ilk üç aylık  verilerine göre Ekonomi 2010 yılının aynı dönemine göre  yüzde 11 büyümüştür. Kanaatimizce 2011 yılının  ikinci çeyreğinde de ekonomi büyümesini devam etmiştir. İşte böyle bir ortamda girilen seçimlerde halkın büyük bir kısmı, iktidara güveninin sürdürmüş ve oyunu AK Partiye vermiştir. Bu şartlar altında gidilen 12 Haziran 2011 seçimlerinde AK Parti, yukarıda da ifade ettiğimiz gibi oylarını, yüzde 49,83’e yükselmiştir.

3 Kasım 2002 yılında yapılan seçimlerde iktidara gelen AK Parti, 2001 krizinden sonra uygulamaya konulan ekonomik politikaları uygulamayı sürdürmüştür. AK Parti’nin iktidar olduğu 2002-2011 döneminde, 2009 yılı hariç, ekonomi, istikrarlı olarak büyümüştür. 12 Haziran 2011 seçimlerinin hemen sonrasında Adil Gür’ün yaptığı bir ankette, AK Partiye oy verenlerin yüzde 72,8’i hizmetlerinden dolayı, yüzde 34,2’si Erdoğan için, yüzde 32,1’i görüşüne uygun olduğu için oy verdiğini ifade etmiştir. Diğer yandan AK Parti’ye oy verdim diyen eğitimli seçmenin yüzde 35,8’i “İstikrar sürsün” diye oy verdiğini ifade etmiştir.